موتورهای درآمدی وتجارت روشن شد / جهش ۱۰۱ درصدی کارمزد و ۳۷۷ درصدی درآمد سپرده گذاری

فصل بانک - بانک تجارت در توضیحات ارائه شده درباره تغییرات بااهمیت صورت های مالی سه ماهه منتهی به 31 خرداد 1405، از جهش 101 درصدی درآمدهای کارمزدی و رشد 377 درصدی درآمد سپرده گذاری نزد بانک ها و موسسات اعتباری غیربانکی خبر داده است؛ دو تغییری که در کنار رشد درآمدهای سرمایه گذاری و تسعیر ارز، تصویر متفاوتی از موتورهای درآمدی «وتجارت» در ابتدای سال ارائه می کند.
به گزارش فصل بانک، بانک تجارت با نماد «وتجارت» و سرمایه 159 هزار میلیارد تومان، در نامه ای به سازمان بورس، دلایل تغییرات بیش از 30 درصدی سرفصل های سود و زیانی صورت های مالی سه ماهه منتهی به 31 خرداد 1405 نسبت به دوره مشابه سال قبل را تشریح کرده است.
جهش درآمد سپرده گذاری؛ نقدینگی بانک به درآمد تبدیل شد
یکی از مهم ترین تغییرات، افزایش 377 درصدی درآمد سپرده گذاری نزد بانک ها و موسسات اعتباری غیربانکی است. بانک تجارت این رشد را ناشی از بهبود وضعیت نقدینگی، فعالیت بیشتر در بازار بین بانکی و افزایش سود سپرده های ارزی تحت تاثیر رشد نرخ ارز اعلام کرده است.
از منظر تحلیلی، این رشد نشان می دهد مدیریت نقدینگی وتجارت در دوره مورد بررسی توانسته بخشی از منابع در دسترس را به دارایی های درآمدزا تبدیل کند. البته برای ارزیابی کیفیت این درآمد، میزان بازدهی سپرده گذاری ها در مقایسه با هزینه تجهیز منابع و همچنین تداوم این درآمد در فصل های آینده اهمیت دارد.
کارمزد؛ موتور درآمدی با قابلیت تکرار بیشتر
درآمد کارمزد بانک تجارت در سه ماهه نخست سال 1405، 101 درصد افزایش یافته است. افزایش کارمزد حواله های اسنادی به دلیل رشد نرخ ارز، افزایش ضمانتنامه های صادره و رشد کارمزد طرح های اعتباری از عوامل این افزایش اعلام شده است.
افزایش اعطای تسهیلات در قالب ابزارهای تامین مالی زنجیره تامین و رشد نرخ کارمزد بر اساس بخشنامه های بانک مرکزی در سال های 1404 و 1405 نیز در این رشد نقش داشته است.
رشد درآمد کارمزدی از منظر بازار سرمایه اهمیت بالایی دارد؛ زیرا در صورت استمرار حجم عملیات بانکی، قابلیت تکرارپذیری بیشتری نسبت به درآمدهای ناشی از فروش دارایی یا برخی اقلام ناشی از تسعیر ارز دارد.
اوراق بدهی؛ افزایش درآمد از مدیریت دارایی ها
درآمد سرمایه گذاری در اوراق بدهی نیز افزایش یافته است. براساس توضیحات بانک، افزایش درآمد حاصل از سرمایه گذاری در اوراق مرابحه عام، عدم انجام معاملات توافق بازخرید اوراق بهادار و افزایش سرمایه گذاری در اوراق نسبت به دوره مشابه سال قبل، عوامل اصلی این تغییر بوده اند.
این روند از منظر مدیریت ترازنامه قابل توجه است؛ زیرا افزایش سهم دارایی های مالی درآمدزا می تواند به بانک امکان دهد منابع خود را متناسب با شرایط بازار در ابزارهای مختلف تخصیص دهد و بازدهی پورتفوی دارایی های خود را مدیریت کند.
شناسایی سود سهام و واگذاری ها
درآمد حاصل از سرمایه گذاری در سهام و سایر اوراق بهادار نیز افزایش داشته که عمدتا ناشی از شناسایی سود سهام شرکت معدنی و صنعتی گل گهر به مبلغ 483.871 میلیون ریال و سرمایه گذاری قدیر به مبلغ 450.456 میلیون ریال بوده است.
همچنین بانک تجارت از شناسایی سود حاصل از واگذاری سهام شستا به مبلغ 721.101 میلیون ریال، سایپا به مبلغ 201.208 میلیون ریال و ایران خودرو به مبلغ 156.822 میلیون ریال خبر داده است.
رشد 91 درصدی جایزه سپرده قانونی
جایزه سپرده قانونی بانک تجارت نیز 91 درصد افزایش یافته است. افزایش 67 درصدی سپرده گذاری مشتریان و تغییر نرخ سپرده قانونی از 13 درصد به 14.5 درصد در دو مرحله و براساس بخشنامه های بانک مرکزی، از عوامل این رشد اعلام شده است.
رشد سپرده های مشتریان از منظر تامین مالی بانک اهمیت دارد و در صورتی که این منابع با مدیریت هزینه پول به تسهیلات و دارایی های درآمدزا هدایت شوند، می توانند ظرفیت درآمدزایی بانک را در دوره های بعد افزایش دهند.
فشار هزینه ای در کنار رشد درآمدها
در سمت هزینه، هزینه کارمزد بانک تجارت 220 درصد افزایش یافته است. افزایش کارمزد عملیات ارزی ناشی از افزایش نرخ تسعیر ارز، عامل اصلی این رشد اعلام شده است.
هزینه های اداری و عمومی نیز 123 درصد افزایش داشته که رشد نرخ تورم، افزایش مبلغ قراردادهای خدماتی با اشخاص حقیقی و حقوقی و افزایش هزینه های پرسنلی ناشی از رشد حقوق و دستمزد در سال 1405 از عوامل آن عنوان شده است.
بنابراین، در کنار رشد پرقدرت درآمدها، کنترل هزینه ها یکی از متغیرهای تعیین کننده در تبدیل رشد درآمدی به سود خالص خواهد بود.
تسعیر ارز؛ اهرم مهم در صورت های مالی
یکی دیگر از عوامل اثرگذار بر تغییرات درآمدها و هزینه های عملیاتی وتجارت، شناسایی سود تسعیر ارز دارایی ها و بدهی های ارزی عملیاتی براساس نرخ خرید حواله مرکز مبادله ارز و طلای ایران در پایان خرداد 1405 بوده است.
براساس اعلام بانک، نرخ تسعیر هر دلار یک میلیون و 444 هزار و 734 ریال و هر یورو یک میلیون و 657 هزار و 482 ریال بوده، در حالی که در دوره مشابه سال گذشته نرخ خرید حواله سامانه ITS برای هر دلار 681 هزار و 203 ریال و برای هر یورو 744 هزار و 36 ریال محاسبه شده بود.
اثر تسعیر ارز باید در تحلیل عملکرد وتجارت از درآمدهای ناشی از عملیات مستمر تفکیک شود؛ چرا که تغییر نرخ ارز می تواند ارزش ریالی دارایی ها و بدهی های ارزی را تغییر دهد، بدون آنکه لزوما به همان میزان جریان نقدی عملیاتی ایجاد کند.
فروش دارایی ها؛ مدیریت ترازنامه در کنار درآمدزایی
سایر درآمدها و هزینه های غیرعملیاتی نیز بیش از دو برابر شده که عمدتا ناشی از افزایش سود حاصل از فروش دارایی های ثابت مشهود و وسایط تملیکی بوده است.
فروش دارایی های مازاد و اموال تملیکی می تواند به آزادسازی منابع و کاهش دارایی های کم بازده کمک کند؛ با این حال، این نوع درآمدها ماهیت تکرارشونده ندارند و نباید مبنای اصلی برآورد سودآوری پایدار بانک قرار گیرند.
جمع بندی؛ کیفیت رشد درآمدی مهم تر از اندازه رشد
تصویر ارائه شده از صورت های مالی وتجارت نشان می دهد بانک تجارت در سه ماهه نخست سال 1405 صرفا به یک مسیر درآمدی متکی نبوده و همزمان رشد قابل توجهی را در سپرده گذاری، کارمزد، اوراق بدهی و سرمایه گذاری تجربه کرده است.
از منظر بازار سرمایه، مهم ترین نکته این گزارش، افزایش وزن درآمدهای متنوع در ساختار درآمدی بانک است. جهش 101 درصدی درآمد کارمزدی در کنار رشد 377 درصدی درآمد سپرده گذاری، در صورت تداوم، می تواند ظرفیت درآمدزایی بانک را تقویت کند.
در عین حال، رشد 220 درصدی هزینه کارمزد و 123 درصدی هزینه های اداری و عمومی نشان می دهد مسیر سودآوری بانک تنها به افزایش درآمد وابسته نیست و کنترل هزینه ها، مدیریت قیمت تمام شده منابع و ارتقای بهره وری نیز باید همزمان دنبال شود.
براین اساس، عملکرد بهار وتجارت را می توان نشانه ای از فعال تر شدن موتورهای درآمدی بانک و حرکت به سمت تنوع بیشتر درآمدها دانست. استمرار درآمدهای کارمزدی، مدیریت بهینه نقدینگی، افزایش بهره وری پورتفوی سرمایه گذاری و کنترل هزینه ها، چهار متغیری هستند که می توانند تعیین کنند رشد ثبت شده در سه ماهه نخست، به یک روند پایدار برای سودآوری بانک در ادامه سال 1405 تبدیل خواهد شد یا خیر.
-->